Trwa wczytywanie strony. Proszę czekać...
Poniedziałek, 21 października. Imieniny: Celiny, Hilarego, Janusza
03/08/2019 - 18:30

Czy Małopolska będzie musiała dopłacac do budżetu państwa?

Do Komisji Finansów Publicznych oraz Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej trafił rządowy projekt zmiany ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego. Dotychczasowe przepisy obowiązują do końca bieżącego roku. Co się zmieni?

Pracami nad nowymi rozwiązaniami finansowymi kieruje zespół w skład którego weszli przedstawiciele wszystkich organizacji samorządowych z Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego. Zespół wspomagany jest przez Ekspertów Banku Światowego. Zdaniem przedstawicieli samorządu terytorialnego obecnych na posiedzeniu Zespołu ds. Systemu Finansów Publicznych Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego, nie tylko część wyrównawczo-korekcyjna, ale cały system finansowy JST powinien zostać zreformowany.

Zmiana przepisów ustawy była konieczna również dlatego, że bez niej z początkiem przyszłego roku (i w kolejnych latach kalendarzowych) samorządy województw nie otrzymałyby w części regionalnej subwencji ogólnej pochodzącej z wpłat. Nie istniałaby bowiem podstawa prawna do ustalania wysokości wpłat i subwencji, to z kolei pozbawiłoby większość województw istotnej części ich dochodów.

Co wprowadzi nowelizacja?

Znowelizowane w części wyrównawczo-korekcyjnej przepisy (z pewnymi zmianami) nadal będą obowiązywać tj. uregulowane zostaną wpłaty do budżetu państwa i ich podział, w odniesieniu do samorządów województw.

Dotychczasowa rezerwa celowa budżetu państwa, która miała zostać przeznaczona na pomoc finansową – dofinansowanie dróg wojewódzkich zostanie zmieniona na rezerwę subwencji ogólnej. Zdaniem autorów projektu ustawy, takie rozwiązanie nie tylko uelastyczni sposób dysponowania przez samorządy województw środkami pochodzącymi ze budżetu państwa, ale również w ten sposób uwzględnione zostaną postulaty podnoszone przez samych przedstawicieli JST.

Projekt ustawy nie przewiduje zmian i tak jak w dotychczas obowiązującej ustawie zakłada, że:

1) wpłat do budżetu państwa będą dokonywać tylko te województwa, których dochody podatkowe przekraczają 125% średnich dochodów podatkowych na mieszkańca;

2) istnieje możliwość obniżenia wpłat województw w trakcie roku budżetowego, w przypadku znacznie niższych dochodów podatkowych, co uwzględni rzeczywistą kondycję finansową jednostek samorządu terytorialnego w roku, w którym dokonują one wpłat;

3) wpłaty województw nie przekroczą 35% ich dochodów podatkowych;

4) kwotę części regionalnej subwencji ogólnej otrzymają tylko te województwa, których dochody podatkowe, powiększone o część wyrównawczą subwencji ogólnej, w przeliczeniu na jednego mieszkańca, będą niższe od 125% średnich dochodów podatkowych województw;

5) część regionalna subwencji ogólnej zostanie rozdzielona z uwzględnieniem stopy bezrobocia oraz dochodów województw (dochody podatkowe powiększone o część wyrównawczą subwencji ogólnej).

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego

Projekt ustawy uwzględnia również wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 6 marca 2019 r. sygn. akt K 18/17 (Dz. U.  poz. 525), w którym to orzeczono o niezgodności art. 36 ust. 10 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego z art. 167 ust. 1 i 2 oraz art. 165 ust. 1 Konstytucji w zakresie, w jakim dotyczy sytuacji, w której gmina, z przyczyn niezależnych od niej, otrzymała część wyrównawczą lub równoważącą subwencji ogólnej w kwocie niższej od należnej bądź też dokonała wpłaty, określonej w art. 29 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, w kwocie wyższej od należnej.

Trybunał Konstytucyjny orzekł, iż jednostki samorządu terytorialnego powinny mieć możliwość dochodzenia należności w sytuacjach, w których z powodu błędnie naliczonej subwencji ogólnej, lub dokonanej wpłaty, jednostka samorządu terytorialnego otrzymała część wyrównawczą lub równoważącą subwencji ogólnej w kwocie niższej od należnej, a także wówczas, gdy taka jednostka zgodnie z art. 29, art. 30 i art. 70 a ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, dokonała wpłaty w kwocie wyższej od należnej.

Projekt ustawy zakłada, że w takich sytuacjach JST przysługiwać będzie prawo wyrównania różnicy, jaka powstanie pomiędzy zaniżoną kwotą subwencji, a kwotą należną lub „zwrot zawyżonych kwot dokonanych wpłat, w przypadku, gdy nieprawidłowe naliczenie kwoty wynika z przyczyn niezależnych od jednostki samorządu terytorialnego”.

Kiedy przepisy wejdą w życie? Zgodnie z art. 7 projektu ustawy, wejdzie ona w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. Wyjątkiem jest art. 1 pkt 1, który wejdzie w życie z dniem 1 stycznia 2020 r. (Paulina Sudoł) Fot. Pixabay

Jeśli zauważyłeś błąd w tekście, zaznacz fragment z błędem i wyślij do redakcji



Dziękujemy za przesłanie błędu